CÁCH DỊCH NHỮNG TỪ NGỮ KHÔNG THỂ DỊCH ĐƯỢC

Khái niệm về các từ ‘không thể dịch được’ là một xu hướng đã xuất hiện cách đây vài năm và vẫn chưa có dấu hiệu “hạ nhiệt”. Mặc dù người dịch cảm thấy thú vị khi có thể khám phá danh sách các từ không có bản dịch chính xác bằng tiếng Anh, nhưng thực sự những câu từ khó nhằn này thực chất là gì, và biên dịch viên sẽ làm gì khi họ bắt gặp những từ này trong văn bản?
Công Ty Giáo Dục Và Dịch Thuật IFK

Liệu có tồn tại những từ “không thể dịch được”?

Những khái niệm mà tồn tại một từ duy nhất mô tả chúng ở một ngôn ngữ thường sẽ không có từ tương tự và mang nghĩa chính xác như vậy ở một ngôn ngữ khác, hoặc thậm chí không có từ mô tả tương tự ở bất kỳ ngôn ngữ nào khác. Điều này không có nghĩa là những khái niệm đó không tồn tại ở các ngôn ngữ khác mà chỉ đơn giản là mỗi ngôn ngữ và nền văn hóa của nước đó đã đặt tên cho các khái niệm quá chính xác và súc tích, có lẽ bởi vì đối với nền văn hóa ấy thì những khái niệm đó thực sự có ý nghĩa lớn. Đối với các dịch giả, đặc biệt là những người làm việc với các văn bản thuộc thể loại văn học hoặc sáng tạo, điều này có thể là một thách thức trong việc truyền tải ý nghĩa chính xác của một từ có nghĩa sát nhất với bản gốc và cũng là cơ hội tuyệt vời để đưa ý tưởng mới vào ngôn ngữ đích.

Kỹ thuật dịch những từ “ không thể dịch được”

Có rất nhiều kỹ thuật dịch mà biên dịch viên sử dụng để “đối phó” với những câu từ không có phiên bản tương ứng ở ngôn ngữ đích.

  • Dịch thoát ý:

    Dịch thoát ý được sử dụng để diễn đạt một điều gì đó cụ thể ở một ngôn ngữ hoặc văn hóa theo một cách hoàn toàn khác, tuy nhiên vẫn đảm bảo được ý nghĩa và phù hợp với ngôn ngữ và văn hóa đích. Kỹ thuật này phù hợp để sử dụng khi ngôn ngữ đích có các khái niệm tương tự như khái niệm ở văn bản gốc

  • Dịch theo nghĩa đen và dịch sao phỏng:

    Quá trình dịch một văn bản ‘từng từ một’ được gọi là dịch theo nghĩa đen. Dịch sao phỏng là một phương pháp dịch tương tự, trong đó một cụm từ được dịch từng từ một, ví dụ, thuật ngữ tiếng Anh “skyscraper” được dịch sang tiếng Pháp là  “grate-ciel”.

Công Ty Giáo Dục Và Dịch Thuật IFK
  • Dịch vay mượn:

    Từ tiếng Nga “перестройка” là một ví dụ điển hình về một từ mượn mà tiếng Anh sử dụng là “perestroika”. Kỹ thuật này thường được dùng khi khái niệm cần dịch không có lối diễn đạt tương tự ở ngôn ngữ đích. “Perestroika” có nghĩa là “tái cấu trúc” nhưng từ “tái cấu trúc” lại không truyền tải đầy đủ chính xác quá trình diễn ra ở Liên Xô trong thời kỳ cải tổ perestroika.

  • Dịch cải cách hay dịch tương đương: Việc dịch các thành ngữ, tục ngữ hoặc khẩu hiệu quảng cáo có thể khá khó khăn khi một cụm từ được nhiều người biết đến và hiểu bằng ngôn ngữ này lại không có ý nghĩa như vậy ở ngôn ngữ khác. Kỹ thuật dịch cải cách lại rất hữu ích trong những tình huống này, cho phép người dịch truyền tải thông điệp theo một cách hoàn toàn khác mà vẫn giữ được ý nghĩa của văn bản gốc.

  • Dịch chuyển vị: Dịch chuyển vị được xem như việc “thay đổi trình tự các thành phần của câu văn”. Kỹ thuật này hữu ích khi dịch các từ ở ngôn ngữ đích bằng cách chuyển dổi ngữ pháp mà không làm thay đổi ý nghĩa văn bản.

  • Các kỹ thuật khác: Các kỹ thuật khác cũng có thể được sử dụng khi dịch các từ ‘không thể dịch được’, chẳng hạn như việc tạo thêm một từ hoặc cụm từ không tồn tại trong văn bản gốc ở văn bản đích, khuếch đại (giải thích về khái niệm hoặc từ, hoặc dưới dạng mô tả bổ sung, diễn giải, chú thích cuối trang), biến điệu (sử dụng một cụm từ khác với bản gốc để tạo ra một văn bản nghe có vẻ tự nhiên hơn) hoặc kỹ thuật dịch thích ứng tương đương với văn hóa (tìm một khái niệm, từ hoặc tên trong ngôn ngữ đích truyền tải cùng một thông điệp nhưng phù hợp hơn với văn hóa đích), và một số kỹ thuật khác.
Công Ty Giáo Dục Và Dịch Thuật IFK

Cho dù là kỹ thuật dịch nào, điều quan trọng cần nhớ là mục tiêu và thách thức cuối cùng của việc dịch là tạo ra cảm giác như đang đọc một văn bản gốc chứa đựng tất cả những nét đặc trưng, nền tảng văn hóa và nét đẹp của câu chữ ở ngôn ngữ nguồn, như thể nó đã được viết trong ngôn ngữ đích ngay từ đầu.

Liên hệ công ty dịch thuật IFK

Quý khách hàng có thể dễ dàng liên hệ yêu cầu báo giá dịch thuật tại trang web của chúng tôi. Truy cập tại đây để có thể gửi file dịch bằng cách hoàn thành form yêu cầu báo giá của chúng tôi.
Quý khách có thể tham khảo dịch vụ dịch thuật tiếng Anh tại đây.
Dịch vụ dịch thuật tiếng Nhật tại đây.
Trường hợp bạn cần báo giá dịch thuật nhanh chóng hãy liên hệ với chúng tôi qua hotline của chúng tôi tại đây.
Địa chỉ 1: Tầng 14, HM Town, 412 Nguyễn Thị Minh Khai, P.5, Q.3, HCM.
Địa chỉ 2: Tầng 5 – C5.17 Imperial Place, 631 Kinh Dương Vương, An Lạc, Bình Tân, Thành phố Hồ Chí Minh.

 

Nhấp vào một ngôi sao để đánh giá!

5 / 5. Lượt đánh giá: 512

Không có phiếu bầu cho đến nay! Hãy là người đầu tiên đánh giá bài này.

Bài viết liên quan

Địa chỉ 1:

Tầng 14, HM Town, 412 Nguyễn Thị Minh Khai, P.5, Q.3, HCM

Địa Chỉ 2:

Tầng 5 - C5.17 Imperial Place, 631 Kinh Dương Vương, An Lạc, Bình Tân, Thành phố Hồ Chí Minh

Điện thoại:

035.297.7755
0282.247.7755

Mail:

info@translationifk.com

YÊU CẦU TƯ VẤN

 Copyright © 2015 – 2021 Công Ty Giáo Dục – Dịch Thuật IFK – / GPĐKKD số 0315596065 do Sở KHĐT TP.HCM cấp.